ลัดเลาะเกาะเกร็ด ชมวิถีชีวิตชาวมอญ
     ภาพเจดีย์เอียงตั้งอยู่ริมฝั่งแม่น้ำเจ้าพระยา เสียงร่ำลือถึงความประณีตในการประดิษฐ์เครื่องปั้นดินเผาของชาวมอญ รวมไปถึงอาหารที่ขึ้นชื่ออย่างข้าวแช่รามัญ ก๋วยเตี๋ยวหน่อกะลา ทอดมันหน่อกะลา ขนมไทยหลากหลายชนิด สิ่งเหล่านี้ล้วนเป็นสิ่งเย้ายวนให้ผู้คนต่างหลั่งไหลกันมาเยือนเกาะเล็กๆ นามว่า “เกาะเกร็ด” แห่งนี้

     แต่เดิมเกาะเกร็ดเป็นแหลมที่ยื่นไปตามความโค้งของแม่น้ำเจ้าพระยาชื่อว่า “บ้านแหลม” ในสมัยอยุธยา สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวท้ายสระโปรดเกล้าฯ ให้ขุดคลองลัดเกาะเกร็ดขึ้นเพื่อเป็นทางลัดจากปากเกร็ดไปบรรจบกับแม่น้ำเจ้าพระยาบริเวณวัดปากอ่าว และวัดสนามไชย ด้วยความแรงของกระแสน้ำ ทำให้ลำคลองกว้างขึ้น จนบริเวณเกาะเกร็ดกลายเป็นเกาะดังที่เห็นในปัจจุบัน

     เกาะเกร็ดเป็นย่านชุมชนที่มีความเจริญมาตั้งแต่สมัยอยุธยาตอนปลาย เนื่องจากเป็นเส้นทางผ่านไปยังกรุงศรีอยุธยา ชาวบ้านที่อาศัยอยู่ที่นี่เป็นคนเชื้อสายมอญที่อพยพในรัชสมัยสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช และในสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย ซึ่งจะเห็นได้จากวัดวาอารามต่างๆ บนเกาะ เครื่องปั้นดินผาแบบมอญโบราณ รวมไปถึงอาหารการกินที่ยังคงสืบทอดมาจนถึงปัจจุบัน

     การเดินทางท่องเที่ยวบนเกาะเกร็ดนั้นแสนจะสะดวกสบาย ด้วยทางเดินปูนทอดยาวไปรอบเกาะ คุณสามารถเที่ยวชมสถานที่ต่างๆ เริ่มจากวัดปรมัยยิกาวาส ซึ่งนับเป็นวัดสำคัญของเกาะแห่งนี้ สร้างขึ้นในสมัยอยุธยา แต่ถูกทิ้งร้างหลังจากเสียกรุงศรีอยุธยาครั้งที่ 2 ในปี พ.ศ. 2417 พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงเห็นว่าวัดอยู่ในสภาพที่ทรุดโทรม จึงโปรดเกล้าฯ ให้บูรณะและสร้างศาสนสถานขึ้น

     สิ่งน่าสนใจภายในวัดแห่งนี้ที่ไม่ควรพลาดชมคือ “พระมหารามัญเจดีย์” ซึ่งเป็นเจดีย์แบบรามัญซึ่งจำลองมาจากเจดีย์มุเตา เมืองหงสาวดี ประเทศพม่า ภายในบรรจุพระบรมสารีริกธาตุซึ่งอัญเชิญมาจากประเทศอินเดีย และ “เจดีย์มุเตา” ซึ่งเป็นเจดีย์ทรงรามัญสูงประมาณ 3 เมตร ตั้งอยู่ริมน้ำด้านขวา องค์เจดีย์มีลักษณะทรุดเอียงเล็กน้อย

     เดินออกจากวัดไปไม่ไกลก็จะพบกับ “พิพิธภัณฑ์เครื่องปั้นดินเผา” (กวานอาม่าน) ซึ่งเป็นที่รวบรวมเครื่องปั้นดินเผามอญแบบโบราณไว้มากที่สุด มีทั้งหม้อน้ำรุ่นเก่าที่เก็บรักษาไว้ และหม้อน้ำที่ปั้นตามกรรมวิธีแบบโบราณทั้งขั้นตอนการปั้นและการเผา เพื่อเป็นการอนุรักษ์และสืบสานรูปแบบและลวดลายของเครื่องปั้นดินเผามอญโบราณไว้

     เดินดูนั่นชมนี่มาเป็นพักใหญ่แล้ว หากกำลังมองหาของกินอยู่ละก็ ขอแนะนำ “ข้าวแช่รามัญ” ซึ่งเป็นสูตรเฉพาะของชาวมอญ อร่อยเย็นชื่นใจ หรือจะลิ้มลอง “ทอดมันหน่อกะลา” ซึ่งจะใส่หน่อกะลาลงไปแทนถั่วฝักยาว ทอดขายกันร้อนๆ ใส่มาในกระทง ราดด้วยน้ำจิ้ม อร่อยเด็ดอย่าบอกใคร

     นอกจากนี้ยังสามารถเข้าเยี่ยมชมการทำเครื่องปั้นดินเผาได้ที่ “ศูนย์สาธิตแกะสลักเครื่องปั้นดินเผาจ๋อมแจ๋ม" คุณจะได้เห็นทุกขั้นตอนของการทำเครื่องปั้นดินเผาอย่างใกล้ชิด พร้อมกับเลือกซื้อผลิตภัณฑ์ต่างๆ ในราคาย่อมเยา

     เมื่อมาเที่ยวเกาะเกร็ดทั้งที ก็น่าจะได้ชมทัศนียภาพของเกาะแห่งนี้โดยรอบ ด้วยการล่องเรือชมบรรยากาศรอบๆ เกาะ ซึ่งเรียกคลองแห่งนี้ว่า “คลองขนมหวาน” เพราะนอกจากจะได้สัมผัสกับธรรมชาติแล้ว ยังจะได้เข้าชมการทำขนมไทยกันที่ “บ้านคุณแอ๊ว” ซึ่งเป็นบ้านขนมไทยที่มีชื่อเสียงในเรื่องของความอร่อย โดยมีขนมไทยให้เลือกกินมากมาย อาทิ คุณเอก ทองหยิบ ทองหยอด ฝอยทอง ขนมชั้น ข้าวแช่ ฯลฯ

     นี่เป็นเพียงเศษเสี้ยวความน่าสนใจของเกาะเล็กๆ แห่งนี้ที่เราหยิบยกมาเรียกน้ำย่อยคุณผู้อ่านเท่านั้น เพราะยังมีวัดไผ่ล้อม วัดเสาธงทอง วัดฉิมพลีสุทธาวาส และสิ่งละอันพันละน้อยตลอดการเดินทางรอบเกาะแห่งนี้รอคุณมาเยือนด้วยตนเอง
ดินสอขอเขียน

ที่ตั้ง ต. เกาะเกร็ด อ. ปากเกร็ด จ. นนทบุรี การเดินทาง @ รถยนต์ส่วนตัว จากห้าแยกปากเกร็ด ให้ตรงไปท่าน้ำปากเกร็ดประมาณ 1 กม. จะเห็นป้ายบอกทางเข้าวัดสนามเหนือ ให้เลี้ยวซ้ายไปประมาณ 500 เมตร จอดรถไว้ที่วัดสนามเหนือ แล้วลงเรือข้ามฟากที่ท่าเรือวัดสนามเหนือไปเกาะเกร็ด @ รถประจำทาง นั่งรถสาย 32, 51, 52, 104, ปอ. 5 และ ปอ. 6 ไปลงท่าน้ำปากเกร็ด แล้วเดินไปวัดสนามเหนือ หรือนั่งสามล้อถีบ แล้วลงเรือข้ามไปเกาะเกร็ด @ เรือด่วนเจ้าพระยา จากท่ามหาราช มีเรือไปเกาะเกร็ดเฉพาะวันอาทิตย์